Malarstwo

Rozmyślanie Stańczyka

Czy oglądając jakikolwiek obraz Jana Matejki, ktoś zastanawia się nad ich przekazem? Czy widząc reprodukcje obrazu pod tytułem Stańczyk, widzi tylko zmartwionego człowieka? Czy widzi może coś więcej, co pragnął przekazać artysta? Stańczyk to dzieło niejednoznaczne – nie można czytać go dosłownie. Każdy patrząc na dzieło zwraca uwagę od razu na pierwszy plan – patrzy na siedzącego, rozmyślającego mężczyznę, ubranego w czerwony strój. Jednak jest i drugi plan, który choć nie jest najważniejszy dopełnia znaczenie obrazu. W tle widać bawiące się na przyjęciu osoby. Czym więc zamartwia się Stańczyk? Czy mężczyzna jest patriotą, ubraną w strój błazna? Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, a mimo to obraz  oddziałuje na wyobraźnię, choć mamy do czynienia z prawie dosłownym przekazem. Ciekawość może pobudzić jeszcze inna informacja: twarz Stańczyka to najprawdopodobniej autoportret samego malarza – wielkiego patrioty.